Ν. Ανδρουλάκης: «Στην ελληνική δημοκρατία το αφεντικό είναι ένα και είναι ο ελληνικός λαός»

Ομιλία Νίκου Ανδρουλάκη, Προέδρου ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής στην Ολομέλεια της Βουλής επί της συνταγματικής αναθεώρησης

Κύριε Πρόεδρε,

Κυρίες και κύριοι βουλευτές,

Η σημερινή συζήτηση δεν αφορά μόνο το Σύνταγμα ως κείμενο. Η σημερινή συζήτηση αφορά και τον σεβασμό στους θεσμούς και στο Πρακτικά αφορά την κουλτούρα διακυβέρνησης της χώρας. 

Τι βιώσαμε εμείς τα τελευταία δέκα χρόνια; Ποια είναι η εμπειρία του ελληνικού λαού από δύο διαφορετικές διαδοχικές κυβερνήσεις;

Επιθέσεις μετωπικές στις ανεξάρτητες αρχές, παρασκηνιακές παρεμβάσεις στη δικαιοσύνη, καταστρατήγηση του Κανονισμού της Βουλής και του Συντάγματος. 

Ποιος, λοιπόν, είναι ο συνεπής κύριε Πρωθυπουργέ, εσείς που το 2019 εμφανιστήκατε ως ο θεματοφύλακας της θεσμικής αξιοπιστίας και της ευρωπαϊκής κανονικότητας αλλά κάνατε τα ίδια και χειρότερα με τους προκατόχους σας;

Ή εμείς που, όπως τότε καταδικάζαμε τα παιχνίδια με τους θεσμούς και τη διάκριση των εξουσιών, κάνουμε και σήμερα, μπαίνοντας εμπόδιο σε σκοτεινές πρακτικές που πληγώνουν τη Δημοκρατία;

Ποιος είναι ο θεσμικός, κύριε Μητσοτάκη; Εμείς ή εσείς; Θα μας κάνετε σήμερα μαθήματα θεσμικότητας; Ποιος; Το αφεντικό; Το αφεντικό που δεν έφαγε τη σφαίρα; Σας κολακεύουν, κύριε Πρωθυπουργέ, αυτές οι περιγραφές που θυμίζουν τα πλοκάμια της μαφίας;

Πείτε, λοιπόν, στον πρώην γενικό σας γραμματέα και ανιψιό σας, Γρηγόρη Δημητριάδη, ότι στην ελληνική δημοκρατία το αφεντικό είναι ένα και είναι ο ελληνικός λαός. Και όχι εσείς. Όσο κι αν προσπαθείτε. Είναι ο ελληνικός λαός. Αλλά πού να τα μάθουν όλα αυτά οι πρωταθλητές του θράσους;

Φτάσατε στο σημείο να λέτε στην ΚΟ της Νέας Δημοκρατίας ότι σας οφείλουμε συγγνώμη. Για τι να σας πρωτοζητήσουμε συγγνώμη; Για πείτε μου. 

Για το σκάνδαλο της 717 που είναι το αίτιο της τραγωδίας των Τεμπών;

Για το πάρτι της συμβουλοκρατίας κόστους εκατοντάδων εκατομμυρίων;

Για το πάρτι δισεκατομμυρίων σε απευθείας αναθέσεις;

Για τις παράνομες υποκλοπές;

Ή για το πρόστιμο του ΟΠΕΚΕΠΕ; 

Για ποιο κλίμα δικαίωσης μιλήσατε στους βουλευτές σας; Για την παραπομπή «τεσσάρων βουλευτών» της Νέας Δημοκρατίας και δεκάδων στελεχών πολιτικών γραφείων και μελών της διοίκησης που εσείς τοποθετήσατε στον ΟΠΕΚΕΠΕ;

Για τους κύριους Βορίδη και Αυγενάκη, που εσείς καλύψατε, εργαλειοποιώντας το άρθρο 86, που σήμερα μας κάνετε μαθήματα για την αλλαγή του;

Για τον τον κ. Μελά, τον υποψήφιο ευρωβουλευτή της Νέας Δημοκρατίας που εσείς επιλέξατε για πρόεδρο στον ΟΠΕΚΕΠΕ και έχει ήδη καταδικαστεί πρωτόδικα και ελέγχεται για κακούργημα;

Θυμάμαι, κύριε Πρωθυπουργέ, ότι πριν από μερικά χρόνια, όταν από αυτήν εδώ τη θέση σας είπα «πείτε μας στοιχεία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ», «γιατί πάμε σε εποπτεία;», μου απαντήσατε ότι «ναι, υπάρχουν κάποιες σκιές».

Τώρα έχω ένα ακόμη ερώτημα: Και για τα «χρυσά» σπιτάκια ανακύκλωσης υπάρχουν κάποιες σκιές, κύριε Μητσοτάκη;

Γιατί, τελικά, από τις πολλές σκιές μας οδηγείτε στο απόλυτο σκοτάδι της διαφθοράς και της ατιμωρησίας.

Εδώ, λοιπόν, σήμερα, υπάρχουν πολλά δημοσιεύματα για τα σπιτάκια που στην Ευρώπη κάνουν 60.000 ευρώ το ένα και εμείς τα προμηθευτήκαμε με 300.000 ευρώ. Καινούργιος έλεγχος της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Τι έχετε να πείτε; Η πωλήτρια εταιρεία ανακοινώνει παύση της λειτουργίας τους. Τι είναι όλα αυτά; Για πείτε μας.

Πάμε σε νέο ΟΠΕΚΕΠΕ και στην ανακύκλωση; Τα καταθέτω στα πρακτικά.

Έχουμε ήδη καταθέσει, κυρία Μπακογιάννη. Οφείλετε, όμως, εξηγήσεις. Δεν θα έρθετε μετά από δύο χρόνια πάλι να λέτε «δεν ξέραμε», όπως κάνατε με τον ΟΠΕΚΕΠΕ και να πληρώνει ο αγρότης και ο κτηνοτρόφος, όπως πληρώνουν σήμερα οι δήμοι σε όλη την Ελλάδα τη διαφθορά της κυβέρνησής σας.

Τι ακούμε σε όλα αυτά; «Ξενόδουλοι», «δεν φοράτε τη φανέλα της εθνικής Ελλάδας», «εκθέτετε τη χώρα». Εμείς την εκθέτουμε τη χώρα;  Τη χώρα την εκθέτει όποιος παράγει διαφθορά. Τη χώρα, λοιπόν, την εκθέτετε εσείς και όχι εμείς.

Πρέπει να μπει ένα τέλος και  ένας φραγμός στη θεσμική παρακμή. Και σε αυτό δεν αρκούν μόνο οι αλλαγές στο Σύνταγμα. Αρκεί ο σεβασμός στο Σύνταγμα. Και εμείς δεσμευόμαστε ιστορικά για αυτόν το σεβασμό στους κανόνες. Και στο προσκήνιο.

Το ΠΑΣΟΚ με την πολιτική αλλαγή δεν μιλά για εναλλαγή προσώπων στις καρέκλες της εξουσίας αλλά για μια ριζική αλλαγή της κουλτούρας διακυβέρνησης. Όπου η διαφάνεια, η εντιμότητα, η λογοδοσία, η αξιοκρατία θα είναι ο κανόνας και όχι η εξαίρεση. Που οδηγούν σε κρίση εμπιστοσύνης τον ελληνικό λαό.

Κυρίες και κύριοι βουλευτές,

Η συνταγματική αναθεώρηση αποτελεί κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία της Δημοκρατίας μας. To ΠΑΣΟΚ από θέση ευθύνης έχει καταθέσει ολοκληρωμένο σχέδιο για την αναθεώρηση του Συντάγματος που διέπεται από τρεις βασικές αρχές.

Πρώτον: ατομικά δικαιώματα που ανταποκρίνονται στις ανάγκες της εποχής μας.

Δεύτερον: ενίσχυση του κοινωνικού κράτους και κατοχύρωση των δημόσιων αγαθών.

Και τρίτον: ισχυροποίηση των θεσμικών αντιβάρων και θωράκιση της ίδιας της Δημοκρατίας.

Είχαμε ξεκαθαρίσει από την αρχή ότι δεν πρόκειται να δώσουμε πλειοψηφία 180 βουλευτών από την πρώτη Βουλή. Αυτό δεν είναι ένα μικρό κομματικό παιχνίδι. Είναι μία θεσμική στάση. Γιατί; Διότι, αν σήμερα, στην προτείνουσα, ένα άρθρο λάβει 180, θα αναθεωρηθεί μετά με 151. Άρα, η επόμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, ακόμη και με 151, μπορεί να γράψει το άρθρο όπως θέλει, χωρίς ευρύτερες συναινέσεις.

Για να αποδείξουμε, λοιπόν, την ειλικρίνειά μας, βάλαμε μία προτεραιότητα. -Ηρεμήστε, θα καταλάβετε-

Η προτεραιότητα ήταν η αναθεώρηση του άρθρου 110. Αν αναθεωρηθεί το άρθρο 110, όσες ψήφους και αν πάρει ένα άρθρο στην πρώτη Βουλή, χρειάζεται 180 και στη δεύτερη. Άρα, η επόμενη πλειοψηφία θα αναγκαστεί να συναινέσει και στο περιεχόμενο του άρθρου. Ενώ, λοιπόν, καταθέσαμε την αναθεώρηση του άρθρου 110, που δεσμεύομαι τώρα ότι θα ψηφίσουμε από σήμερα, εάν την φέρετε για αναθεώρηση, -τώρα, είναι δημόσια δέσμευση του ΠΑΣΟΚ, αφού θέλετε να απαντήσω στο ερώτημά σας-, μου μπαίνει ένα ζητούμενο: ποιος είναι ο συνεπής και ποιος ο Φαρισαίος;

Διότι, ο Πρωθυπουργός είπε πολλά για την αναθεώρηση του 2001, όπου δεν ήταν καν βουλευτής. Αλλά τίποτα για την αναθεώρηση του 2019, που ήταν πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας και αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Εμείς, λοιπόν, λέμε «ναι» στην αναθεώρηση από τώρα του άρθρου 110. Εσείς την αρνείστε.

Τι λέγατε το 2019, με εισηγητή τον σημερινό Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κ. Τασούλα; Εδώ είναι οι προτάσεις της Νέας Δημοκρατίας. Ό,τι προτείνει σήμερα το ΠΑΣΟΚ και το αρνείστε, το προτείνατε εσείς στον ΣΥΡΙΖΑ το 2019.

Αφήστε, λοιπόν, ποιος είναι ο συνεπής. Είστε Φαρισαίοι. Και κοροϊδεύετε τον ελληνικό λαό.

Διότι, αν αναθεωρηθεί το άρθρο, οι μεγάλες συναινέσεις θα είναι στη συγγραφή του άρθρου που αναθεωρείτε. Αφήστε, λοιπόν, τα επικοινωνιακά παιχνίδια. Δεν σας παίρνει, κύριε Μητσοτάκη.

Ο κοινός παρονομαστής των προτάσεων της Νέας Δημοκρατίας είναι η διατήρηση του ελέγχου της εξουσίας από ένα κλειστό και σκληρό σύστημα. Αυτό αποτυπώνεται σε μια σειρά διατάξεων. Θα δώσω συγκεκριμένα παραδείγματα.

Στο άρθρο 90, η κυβέρνηση αποχωρεί τυπικά από την επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, αλλά τη θέση της καταλαμβάνει η κοινοβουλευτική της πλειοψηφία. Άρα, δεν αποφασίζει η κυβέρνηση που κυβερνά, αλλά η κοινοβουλευτική πλειοψηφία που έχει ψηφίσει την κυβέρνηση. Άρα, το ίδιο! Ποιον κοροϊδεύετε, κύριε Μητσοτάκη; Τον ελληνικό λαό; Τίποτα δεν αλλάζει. Εσείς την επιλέγατε και εσείς θα την επιλέγετε. Και θέλετε και «λευκή επιταγή». Ας σταματήσετε να κοροϊδεύετε τους πολίτες. Τίποτα, λοιπόν, δεν αλλάζετε στο άρθρο 90.

Εμείς έχουμε άλλη αντίληψη. Εμείς προτείνουμε πραγματικό περιορισμό και εγγυήσεις ώστε να επιλέγει την ηγεσία της δικαιοσύνης διευρυμένο όργανο. Ώστε αύριο να μπορεί να ελέγξει η δικαιοσύνη και όχι να μην μπορεί να ελέγξει αυτόν που την επιλέγει.

Στο άρθρο 101Α, που αφορά τις Ανεξάρτητες Αρχές, δεν θεσπίζονται ούτε εδώ εγγυήσεις. Αντίθετα, παραμένει και εδώ το ενδεχόμενο μονοκομματικών επιλογών.

Η δική μας επιλογή είναι σε άλλη κατεύθυνση. Προβλέπει αυξημένες πλειοψηφίες, ενισχύει τη θεσμική ανεξαρτησία των Αρχών και θεσπίζει δικλίδες που αποτρέπουν την κομματική τους οικειοποίηση. Μία από αυτές είναι η συνταγματική κατοχύρωση της τετραετούς απαγόρευσης ανάληψης δημόσιων θέσεων ευθύνης από αφυπηρετήσαντες δικαστικούς λειτουργούς. Όπως έχω προτείνει με τροπολογία, που είχατε στο πρόγραμμά σας το 2019 αλλά έχετε αρνηθεί πολλές φορές να ψηφίσετε.

Και στο κρίσιμο πεδίο της διαφάνειας έχουμε καθαρή θέση. Εσείς διατηρείτε τον πολιτικό αυτοέλεγχο.

Εμείς προτείνουμε μια πραγματικά ανεξάρτητη Εθνική Αρχή Διαφάνειας για τα οικονομικά των κομμάτων, τις εκλογικές δαπάνες και τις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης των πολιτικών προσώπων. Λυμένα τα χέρια της ανεξάρτητης, συνταγματικά κατοχυρωμένης αρχής για να ελέγχει το πολιτικό χρήμα.

Άρθρο 16. Η πρότασή μας από το 2008 είναι ίδια: Προτείνουμε την αναθεώρησή του, αλλά όχι με το οποιοδήποτε περιεχόμενο. Ζητάμε να κατοχυρωθούν συνταγματικά ο μη κερδοσκοπικός χαρακτήρας των μη κρατικών πανεπιστημίων και τα ίδια αυστηρά ακαδημαϊκά κριτήρια για όλα τα ιδρύματα ανώτατης εκπαίδευσης της χώρας.

Ποιος είναι ο συνεπής; Εσείς που πριν δύο χρόνια λέγατε «μη κρατικά/μη κερδοσκοπικά», μετά είπατε «μη κρατικά/κερδοσκοπικά». Εσείς κάνετε άλματα λογικής, όπως κάνει ο κ. Τσίπρας. Που, από τη μία, δεν θέλει τα μη κρατικά/μη κερδοσκοπικά, αλλά θέλει τα ιδιωτικά-κερδοσκοπικά. Η θέση μας είναι καθαρή.

Επίσης, ένα ακόμη άρθρο. Προτείνουμε για την περιφρούρηση της χώρας μας, να μπει τέλος στο ξεπούλημα της ελληνικής περιουσίας. Με την αναθεώρηση του άρθρου 17  θεσπίζουμε την υποχρέωση του Κράτους να μεριμνά για την προστασία των παραμεθόριων περιοχών της Χώρας. Εισάγουμε ειδικούς περιορισμούς στην μεταβίβαση δικαιωμάτων στις περιοχές αυτές για λόγους εθνικής ασφάλειας.

Τέλος, θεσπίζουμε ρητή συνταγματική υποχρέωση του κράτους για προστασία από την έμφυλη βία και τις γυναικοκτονίες, σε μια εποχή που το φαινόμενο αυξάνεται πάρα πολύ.

 Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Ακούτε την κυβέρνηση και τον Πρωθυπουργό να μας εγκαλεί γιατί δεν δίνουμε «λευκή επιταγή», όπως είπα προηγουμένως.

Γιατί δεν δίνουμε «λευκή επιταγή»; Το κάνουμε από κομματικό εγωισμό; Ή, μήπως, κύριε Μητσοτάκη, η συναίνεση προϋποθέτει αξιοπιστία που εσείς έχετε απωλέσει εδώ και καιρό; Όχι μόνο ως Πρωθυπουργός. Και πριν. Να δώσω, λοιπόν, τα παραδείγματα.

Στην αναθεώρηση του 2019, η κυβέρνηση αξιοποίησε τις αυξημένες πλειοψηφίες της προτείνουσας Βουλής όχι ως εντολή για ευρύτερες συναινέσεις, αλλά ως ευκαιρία να διαμορφώσει μονομερώς και κατά πως τη βόλευε τα άρθρα του Συντάγματος. Το κάνατε ή δεν το κάνατε; Το κάνατε.

Εσείς προσωπικά δεν διαβεβαιώνατε εμάς και τον ελληνικό λαό ότι, ακόμη και αν το Σύνταγμα επιτρέπει την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας με πλειοψηφία 151 βουλευτών, θα αναζητούσατε ένα πρόσωπο που θα συγκέντρωνε τη μέγιστη δυνατή συναίνεση;

Το πράξατε τελικά, κύριε Πρωθυπουργέ; Όχι. Για πρώτη φορά στα κοινοβουλευτικά χρονικά, επιλέξατε εν ενεργεία βουλευτή σας και τον εκλέξατε αποκλειστικά με τις ψήφους της Νέας Δημοκρατίας.

Το άρθρο 86 που όπως διατυμπανίζετε θέλετε να αλλάξετε, το εργαλειοποιήσατε κατ’ επανάληψη για να προστατεύσετε τους υπουργούς σας από την έρευνα της δικαιοσύνης. Και τώρα τι μας λέτε; «Μα, ένας δικαστής θα κάνει μία έρευνα και τι θα κάνει μετά η κοινοβουλευτική πλειοψηφία; Δεν θα ψηφίσει αυτό που προτείνει;».

Εδώ δεν ψηφίσατε όταν πρότεινε η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, τον εθνικό δικαστή θα σεβαστείτε, κύριε Μητσοτάκη;

Αφήστε, λοιπόν, τα παιχνίδια. Σας έχουμε μάθει και εμείς και ο ελληνικός λαός. Όπως γράψατε στα «παλιά σας τα παπούτσια» την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία σε πολλές περιπτώσεις, είστε ικανοί λόγω θεσμικής ασέβειας να γράψετε στα «παλιά σας τα παπούτσια» και την ελληνική δικαιοσύνη.

Εμείς λέμε κάτι απλό. Σε ένα κράτος δικαίου οι ελεγχόμενοι δεν μπορεί να αποφασίζουν αν και πότε θα ελεγχθούν. Πρέπει, λοιπόν, να υπάρχει ειδικό δικαστικό όργανο και όχι η Βουλή. Η Βουλή δεν θα έχει κανένα λόγο σε αυτές τις περιπτώσεις. Ειδικό δικαστικό όργανο. Πλήρης διαφάνεια. Κανένας σε πλαίσιο ατιμωρησίας, είτε είναι από εσάς είτε είναι από ένα άλλο κόμμα. Αυτό ζητά ο ελληνικός λαός. 

Και έρχομαι και σε ένα πιο τρανταχτό παράδειγμα της δικής σας ατολμίας. Επειδή μιλήσατε για τόλμη, ότι είστε τολμηροί. Πριν δύο μήνες εμφανιστήκατε ενώπιον του ελληνικού λαού και είπατε με διάγγελμα ότι έρχεστε για μία πολύ μεγάλη θεσμική ρήξη.

Ποια είναι αυτή; Η ρήξη με το βαθύ κράτος. Πώς θα την πετύχετε; Με το ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτών. 

Πού είναι, λοιπόν, σήμερα, κύριε Μητσοτάκη, αυτή η μεγάλη θεσμική τομή που ανακοινώσατε με τέτοια υπερηφάνεια στον ελληνικό λαό; Μάλλον οι βουλευτές σας σάς έκαναν να σημάνετε ισπανική υποχώρηση. Πού να τη βρούμε τέτοια τόλμη; 3 το πρωί θα τη βρούμε αυτήν την τόλμη!

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

Η Νέα Δημοκρατία επιλέγει εδώ και επτά χρόνια ένα όλο και πιο συγκεντρωτικό και αδιαφανές μοντέλο εξουσίας. Μπορούμε να το αλλάξουμε και θα το αλλάξουμε με πολιτική αλλαγή.