Άρτα-Σωματείο Εργαζομένων στην Αρχαιολογία : Ο πολιτισμός δεν αποκαθίσταται με εργολαβίες και επικοινωνιακά σόου

 

Με αφορμή την  σημερινή  επίσκεψη της Υπουργού Πολιτισμού για τα εγκαίνια των αποκατεστημένων μνημείων: Τζαμί Καλούτσιανης, Οθωμανικό Λουτρό Ιωαννίνων και Κάστρο της Κιάφας στο Σούλι, το Σωματείο Εργαζομένων στην Αρχαιολογία καταγγέλλει την προσπάθεια της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΠΟ να μετατρέψει ακόμη μία φορά την ολοκλήρωση έργων αποκατάστασης μνημείων σε επικοινωνιακή φιέστα.

Η συγκεκριμένη επίσκεψη δεν αποτελεί μεμονωμένο γεγονός. Το τελευταίο διάστημα, με την ολοκλήρωση των έργων που χρηματοδοτήθηκαν από το Ταμείο Ανάκαμψης, η πολιτική ηγεσία του ΥΠΠΟ έχει επιδοθεί σε ένα διαρκές κρεσέντο εγκαινίων και επικοινωνιακών εκδηλώσεων σε ολόκληρη τη χώρα. Δεν είναι δύσκολο να αντιληφθεί κανείς ότι αυτή η προσπάθεια αποσκοπεί στη δημιουργία μιας επίπλαστης εικόνας επιτυχίας για την κυβερνητική πολιτική στον πολιτισμό. Στην πραγματικότητα όμως, αυτό που επιχειρείται να παρουσιαστεί ως «έργο για τον πολιτισμό», είναι μια πολιτική που υπηρετεί την εμπορευματοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και την ολοένα μεγαλύτερη εμπλοκή των εργολάβων.

Η κυβέρνηση επιχειρεί να παρουσιάσει μια εξιδανικευμένη εικόνα για την κατάσταση στις κατά τόπους εφορείες αρχαιοτήτων, την ώρα που οι εργαζόμενοι βιώνουμε καθημερινά μια διαφορετική πραγματικότητα με τις συνέπειες της χρόνιας υποστελέχωσης, της υποχρηματοδότησης, των ελαστικών εργασιακών σχέσεων, των κωλυμάτων και της συνεχούς διεύρυνσης των εργολαβιών ακόμη και σε έργα που θα μπορούσαν να υλοποιούνται αποκλειστικά από τις εφορείες αρχαιοτήτων, με ενίσχυση της αυτεπιστασίας.

Η πραγματικότητα αυτή δεν είναι τυχαία. Η διαχρονική διατήρηση των προβλημάτων που προκαλούν αυτές οι ελλείψεις σε χρηματοδότηση, προσωπικό, μέσα και υποδομές, λειτουργεί ως άλλοθι για την προώθηση της πολιτικής των αναθέσεων. Αφού πρώτα απαξιώνονται και αποδυναμώνονται οι δημόσιες υπηρεσίες, στη συνέχεια προβάλλεται ως δήθεν μονόδρομος η εκχώρηση ολοένα και περισσότερων εργασιών σε εργολάβους, με το επιχείρημα ότι οι υπηρεσίες «δεν μπορούν να ανταποκριθούν» στα πιεστικά χρονοδιαγράμματα. Για την πολιτική ηγεσία του ΥΠΠΟ αναγκαία λύση δεν είναι  η ουσιαστική ενίσχυση των υπηρεσιών με προσωπικό (το δήλωσε άλλωστε δημόσια και η ίδια η Υπουργός), αλλά οι εργολαβικές αναθέσεις.

Πρόκειται για μια συνειδητή πολιτική επιλογή που απαξιώνει τον επιστημονικό χαρακτήρα της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας εν γένει, υποβαθμίζει τη γνώση, την εμπειρία και την πολύχρονη προσφορά των εργαζομένων στον πολιτισμό. Το ίδιο φαινόμενο εκδηλώνεται κατ' επανάληψη τα τελευταία χρόνια σε σημαντικά αρχαιολογικά έργα και μνημεία όλης της χώρας, όπου η επιστημονική τεκμηρίωση παραμερίζεται μπροστά στις πολιτικές επιλογές, στα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα και στη λογική του «έργου με κάθε κόστος».

Οι εργαζόμενοι, όμως, γνωρίζουμε ότι χωρίς αρχαιολόγους, συντηρητές, μηχανικούς, εργατοτεχνίτες, σχεδιαστές, διοικητικούς και όλες τις ειδικότητες της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας κανένα έργο δεν θα μπορούσε να έχει ολοκληρωθεί. Αυτοί που σήμερα κόβουν κορδέλες είναι οι ίδιοι που διατηρούν χιλιάδες οργανικές θέσεις κενές και αντιμετωπίζουν την πολιτιστική κληρονομιά με όρους κόστους και απορροφητικότητας κεφαλαίων. Η προστασία και η ανάδειξη των μνημείων κατάντησε ένα τεχνικό αντικείμενο που εκχωρείται στην αγορά, σε εταιρείες που λειτουργούν με αποκλειστικό κριτήριο την εκτέλεση μιας σύμβασης και την κερδοφορία.

Και φυσικά αυτή η πολιτική έχει συνέπειες. Συνδέεται με την εντατικοποίηση της εργασίας, τις πιεστικές προθεσμίες και την υποβάθμιση των όρων υγείας και ασφάλειας. Δεν είναι τυχαίο ότι τα τελευταία χρόνια μετράμε ολοένα και περισσότερα εργατικά «ατυχήματα» στους χώρους εργασίας, ενώ το τελευταίο διάστημα και σε εργολαβίες έργων του Υπουργείου Πολιτισμού.

Δεν θα επιτρέψουμε να χρησιμοποιηθούν οι εργαζόμενοι και τα μνημεία ως σκηνικό κυβερνητικής προβολής. Η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς απαιτεί ισχυρή δημόσια Αρχαιολογική Υπηρεσία, με κατά τόπους Εφορείες Αρχαιοτήτων επαρκώς στελεχωμένες με μόνιμο προσωπικό, επαρκή κρατική χρηματοδότηση και έργα που σχεδιάζονται και υλοποιούνται με αποκλειστικό γνώμονα την επιστημονική τεκμηρίωση, τη συντήρηση, την αποκατάσταση και την ανάδειξη των μνημείων και όχι τις επικοινωνιακές ανάγκες της εκάστοτε κυβέρνησης.

Απαιτούμε:

·         Μαζικές προσλήψεις μόνιμου προσωπικού για την κάλυψη όλων των αναγκών - μόνιμη και σταθερή εργασία όλων των ειδικοτήτων στο Υπουργείο Πολιτισμού.

·         Ενίσχυση της αυτεπιστασίας και κατάργηση της πολιτικής των αναθέσεων και των εργολαβιών.

Τέλος της εργασιακής ομηρίας - Καμία απόλυση συμβασιούχου - Κατάργηση όλων των αντεργατικών περιορισμών και απαράδεκτων κωλυμάτων.

Ουσιαστικά μέτρα υγείας και ασφάλειας σε όλα τα έργα του Υπουργείου Πολιτισμού, ανεξάρτητα από το εργασιακό καθεστώς των εργαζομένων

·         Κατάργηση αντεργατικών νόμων που τσακίζουν το 8ωρο, ποινικοποιούν τη συνδικαλιστική δράση και απαγορεύουν το δικαίωμα στην απεργία

·         7ωρο – 5νθήμερο– 35ωρο, όπως επιτρέπει η ανάπτυξη της επιστήμης και της τεχνολογίας

Οι κορδέλες των εγκαινίων δεν μπορούν να κρύψουν ότι πίσω από κάθε φωτογραφία της πολιτικής ηγεσίας βρίσκονται η δουλειά των εργαζομένων, η απαξίωση των δημόσιων υπηρεσιών, η διεύρυνση των εργολαβιών και, δυστυχώς, ολοένα συχνότερα, η εντατικοποίηση και τα εργατικά ατυχήματα. Αυτός είναι ο πραγματικός απολογισμός της πολιτικής του ΥΠΠΟ. Οι εργαζόμενοι δεν έχουμε ανάγκη από υπουργικές φιέστες. Έχουμε ανάγκη από πολιτική που να στηρίζει έμπρακτα τις υπηρεσίες, τους ανθρώπους της και τα μνημεία που υπηρετούμε.

 

Άρτα, 16/07/2026

Το Διοικητικό Συμβούλιο του Σωματείου